Pedagogika pracy

Pedagogika pracy - dział pedagogiki, którego przedmiotem badań jest praca ludzka, jej różnorodne uwarunkowania i wpływ wychowawczy na jednostkę, znaczenie pracy wytwórczej w kształceniu ogólnym, dostosowane stanowiska pracy do człowieka, przystosowanie pracownika do jego warunków pracy, itp.

Pedagogika pracy, wykrystalizowała się jako dyscyplina pedagogiczna dopiero w latach siedemdziesiątych wieku XX. Związana jest nierozłącznie z ruchami społecznymi, szczególnie z zagadnieniami stosunku człowieka do pracy.

Dwa podstawowe ujęcia motywacji do pracy: ujęcie atrybutowe i ujęcie czynnościowe.

Humanizacja pracy- to całokształt przemian w traktowaniu pracy ludzkiej, uwarunkowanych współczesną kulturą pracy i postępem naukowo- technicznym, prowadzących do nadania warunkom pracy człowieka charakteru w pełni humanistycznego.

Motywacja - pojęcie to pochodzi z łacińskiego „movere" oznaczającego: poruszać, powodować, wprawiać w ruch, zachęcać kogoś do czegoś, pobudzać. Motyw określa się często jako wewnętrzną podnietę skłaniającą człowieka do działania lub stan wewnętrznego napięcia, od którego zależy możliwość i kierunek ludzkiego organizmu.

„Stosunek do pracy" jest określeniem złożonym i obejmuje nie tylko wszelkie dziedziny pracy ludzkiej, ale również sposób myślenia pracownika, jego życie duchowe, moralność i świadomość społeczną konkretnych grup pracowniczych. Złożony i długotrwały proces kształtowania stosunku do pracy polega na zmianie psychiki człowieka i świadomości grupy, zmianie ich postaw, wartości i dążeń.

Kwalifikacje zawodowe są układem postaw, warunków zdrowotno - fizycznych, struktur umiejętności sensomotorycznych, praktycznych i umysłowych, pozwalających na rozwiązywanie zadań na stanowiskach pracy, przeznaczonych dla określonego rodzaju czynności, których całość tworzy zawód. Relacje między umiejętnościami praktycznymi i umysłowymi zmienia się w zależności od rodzaju zawodu.

Konteksty myślenia o pracy:

• Uniwersalistyczny;

• Chrześcijański;

• Pragmatyczny.

Praca - to celowa działalność człowieka, polegająca na przekształcaniu dóbr przyrody i przystosowaniu ich do zaspokojenia potrzeb ludzkich. Określa się nią każdy sposób, w jaki ludzka energia fizyczna lub umysłowa, może być sensownie wykorzystana.

T. Nowacki ujął przdmiot badań pedagogiki pracy w formie dekalogu. Wyróżnił on: teleologię, zawodoznastwo, dobór i układ treści kształcenia, zagadnienia wychowania, teoretyczne podstawy opracowań metodycznych, orientację zawodową, dokształcanie i doskonalenie zawodowe, zagadnienia wyposażenia, zagadnienia kierowania oraz pedeutologię.

Pedagogikę pracy przyjęło się określać jako subdyscyplinę naukową, której przedmiotem badań są pedagogiczne aspekty relacji: człowiek - wychowanie - praca.

W Polsce twórcą pedagogiki pracy jest prof. dr Tadeusz Nowacki, a jej początki przypadają na lata siedemdziesiąte. W 1972 r. Rada Naukowa Instytutu Kształcenia Zawodowego ogłosiła narodziny nowej dyscypliny pedagogicznej pod nazwą pedagogika pracy.