Praca w życiu każdego
człowieka może być wartością:
-
Poznawczą - jako
źródło nowej wiedzy;
-
Moralną - w której
należy postępować odpowiedzialnie;
-
Pragmatyczną - w
której zdobywa się doświadczenie;
-
Prestiżową - jako
źródło majątku i poważania społecznego;
-
Hedonistyczną- jako
źródło radości i zadowolenia z jej wykonywania.
Jakość życia człowieka
podstawą wartościowania pracy.
Kryterium wartościowania
pracy w znaczeniu:
-
podmiotowym - wynika
z nadprzyrodzonej i naturalnej godności człowieka. W tym ujęciu
praca nie może być nigdy podstawą do podziału ludzi np. na
warstwy społeczne.
-
przedmiotowym -
zróżnicowanie pracy jest tu konieczne, ponieważ różna praca
może mieć różną wartość. Stąd potrzeba przyjęcia kryteriów
różnicujących, np. ze względu na: dobro wspólne, użyteczność
społeczną, sprawczość gospodarczą, odpowiedzialność, jakość,
prestiż i poważanie społeczne.
Kryteria określające
jakość życia człowieka:
-
Bogactwo i
zróżnicowanie treściowe przeżyć subiektywnych;
-
Poziom świadomości
i zakres rozumienia zjawisk otaczającej rzeczywistości;
-
Poziom i formy
aktywności zawodowej, społecznej;
-
Zakres twórczości;
-
Współuczestnictwo
w życiu.
Praca, która pozwala
realizować wymienione kryteria jakości życia człowieka, możemy
nazwać DOBRĄ PRACĄ.
Kryteria dobrej pracy:
-
Kryterium
prakseologiczne - pozwala na ocenę jakości pracy ze względu na:
sprawność,
-
skuteczność i
ekonomizację działania. Odpowiada na pytanie: Jak działa w pracy
człowiek?
-
Kryterium etyczno -
moralne - wartościuje pracę ze względu na postawę: Dlaczego
człowiek pracuje?
Przyjmując powyższe
kryteria można wyróżnić listę cech określających dobrą pracę.
Proponowana lista cech dobrej pracy:
-
Praca powinna być
sensowna (mądra), potrzebna i użyteczna,
-
Praca powinna być
godna i wolna,
-
Praca powinna być
wydajna, efektywna i biorytmiczna,
-
Praca powinna być
dokładna,
-
Praca powinna być
oszczędna i gospodarna,
-
Praca powinna być
dobrze nagradzana,
-
Praca powinna być
szanowana,
-
Praca powinna być
wykonywana w warunkach godnych człowieka,
-
Praca powinna być
bezpieczna i dostosowana do możliwości człowieka,
-
Praca powinna
rozwijać i dowartościowywać wykonawcę,
-
Praca powinna
uszlachetniać przyrodę i społeczeństwo.